Rail Baltica w Suwałkach. Ministerstwo wskazuje terminy, ale na budowę wciąż brakuje pieniędzy

Do Urzędu Miejskiego w Suwałkach wpłynęła odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury dotycząca dalszej realizacji Rail Baltica na odcinku suwalskim. Resort przedstawił plan uzyskania kluczowych decyzji administracyjnych i zadeklarował starania o unijne finansowanie. Z pisma wynika jednak, że w obecnym Krajowym Programie Kolejowym nie zabezpieczono środków na roboty budowlane na suwalskim odcinku.

Odpowiedź została podpisana przez Piotra Malepszaka, wiceministra infrastruktury. Dokument jest reakcją na wcześniejsze wystąpienia władz Suwałk związane z przyszłością inwestycji kolejowej, w szczególności odcinka między Ełkiem a granicą państwa.

Najważniejszą informacją jest przedstawienie konkretnych terminów dotyczących kolejnych etapów przygotowania inwestycji. Jednocześnie resort przyznaje, że realizacja robót budowlanych wymaga pozyskania pieniędzy z nowej perspektywy finansowej Unii Europejskiej.

Najpierw decyzje, później budowa

Krajowy Program Kolejowy do 2030 roku, przyjęty w 2023 roku, nie przewidywał środków na roboty budowlane na odcinku suwalskim. Ministerstwo Infrastruktury zamierza więc ubiegać się o dofinansowanie z perspektywy finansowej UE na lata 2028–2034, w ramach instrumentu CEF3.

Resort przedstawił również harmonogram najważniejszych decyzji administracyjnych.

Do końca 2026 roku Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku ma wydać decyzję środowiskową dla inwestycji w województwie podlaskim, obejmującą również węzeł suwalski.

W pierwszym kwartale 2027 roku planowane jest złożenie wniosku o decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Kolejnym krokiem ma być uzyskanie pozwolenia na budowę – resort zakłada, że nastąpi to do końca 2027 roku.

Uzyskanie tej decyzji ma otworzyć drogę do rozpoczęcia fazy inwestycyjnej i umożliwić etapowanie prac.

Dla Suwałk oznacza to, że najbliższe miesiące będą kluczowe przede wszystkim z punktu widzenia przygotowania dokumentacji i uzyskiwania kolejnych decyzji. Sama realizacja robót będzie natomiast uzależniona od zapewnienia finansowania.

Dworzec pozostaje w centrum Suwałk

Ministerstwo odniosło się również do kwestii dworca i stacji kolejowej. Przebudowa głównego budynku dworca realizowana jest w ramach Programu Inwestycji Dworcowych. Zakończenie prac i udostępnienie obiektu podróżnym planowane jest na drugi kwartał 2027 roku.

Jednocześnie PKP S.A. i PKP PLK prowadzą uzgodnienia dotyczące docelowego zagospodarowania stacji.

Ważną informacją dla mieszkańców jest deklaracja, że stacja kolejowa nie zostanie przeniesiona poza centrum Suwałk. Analizowana jest natomiast zmiana geometrii układu torowego i peronowego.

To właśnie kwestia infrastruktury kolejowej była jednym z tematów, które w ostatnich miesiącach podnosiły władze miasta.

– Odpowiedź z Ministerstwa Infrastruktury to w części dobre informacje dla naszego miasta. Mamy czarno na białym rozpisane konkretne terminy oraz deklarację walki o fundusze unijne na realizację tej inwestycji – mówi Czesław Renkiewicz, Prezydent Suwałk.

– Będziemy na bieżąco monitorować przebieg prac i sprawdzać, czy zapowiedziane terminy są dotrzymywane przez spółki kolejowe – dodaje prezydent.

Miasto chce etapowania inwestycji

Władze Suwałk od kilku miesięcy zabiegają o to, aby inwestycja Rail Baltica była realizowana etapami, a odcinek suwalski został potraktowany priorytetowo.

15 czerwca Czesław Renkiewicz skierował w tej sprawie pismo do ministra infrastruktury Dariusza Klimczaka. Wśród przedstawionych propozycji znalazł się podział inwestycji na etapy oraz priorytetowa realizacja odcinka suwalskiego, dla którego – jak wskazywały władze miasta – dokumentacja projektowa została uzgodniona.

Samorząd postulował również przeniesienie stacji towarowej z centrum Suwałk w rejon Papierni, w sąsiedztwie Suwalskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.

Kolejnym ważnym momentem było posiedzenie sejmowej Komisji Infrastruktury, które 24 czerwca odbyło się w Ełku. Uczestniczył w nim prezydent Suwałk, a także wiceminister infrastruktury Stanisław Bukowiec oraz przedstawiciele GDDKiA, PKP PLK i MON.

Podczas spotkania ponownie pojawiły się postulaty dotyczące etapowania Rail Baltica. Rozmawiano również o modernizacji drogi krajowej nr 8 i podniesieniu jej standardu do drogi dwujezdniowej 2+2.

Dworzec, perony i węzeł autobusowy

Na początku lipca w Warszawie odbyło się kolejne spotkanie dotyczące suwalskiej infrastruktury kolejowej. Wzięli w nim udział poseł Jacek Niedźwiedzki oraz wiceprezes PKP S.A. Dariusz Grajda.

Jednym z głównych tematów była integracja modernizowanego dworca z miejskim układem komunikacyjnym. Władze Suwałk wskazywały m.in. na potrzebę zwiększenia liczby miejsc parkingowych, stworzenia zintegrowanego węzła autobusowo-kolejowego oraz modernizacji peronów.

Rozmowy dotyczyły również możliwości przekazania miastu części gruntów kolejowych, które mogłyby zostać wykorzystane pod budowę dróg publicznych.

Kluczowe będą pieniądze

Najnowsza odpowiedź resortu infrastruktury daje Suwałkom przede wszystkim konkretny harmonogram przygotowania inwestycji. Do końca 2027 roku inwestorzy mają uzyskać komplet kluczowych decyzji, w tym pozwolenie na budowę.

Nie oznacza to jednak, że w tym terminie rozpocznie się budowa całego suwalskiego odcinka Rail Baltica. Największym wyzwaniem pozostaje finansowanie robót budowlanych. Obecny Krajowy Program Kolejowy nie zabezpiecza bowiem na ten cel środków.

Ministerstwo chce sięgnąć po fundusze z kolejnej perspektywy unijnej na lata 2028–2034. Od powodzenia tych starań zależeć będzie możliwość przejścia od etapu przygotowawczego do realizacji zasadniczych prac.

Dla Suwałk najbliższe kilkanaście miesięcy będzie zatem czasem pilnowania terminów, uzgodnień dotyczących stacji i dworca oraz przede wszystkim zabiegania o pieniądze na realizację jednej z najważniejszych inwestycji infrastrukturalnych dla miasta i regionu.